Kawa…a co to takiego.
Gatunków kaw jest na świecie całe mnóstwo. w zależności od regionu, sposobu uprawy i szczepu sadzonki, kawy smakują, wyglądają i parzą się inaczej. Niewielu jednak zdaje sobie sprawę, że każda mieszanka kaw składa się z dwóch podstawowych ziaren gatunków kaw. A jest nią: kawa arabica (Coffea arabica), pochodząca z Etiopii, uprawiana głównie w rejonach Afryki, Ameryki Południowej i Azji, oraz kawa robusta (Coffea canephora), pochodząca z zimniejszych regionów Afryki i Ameryki Południowej. Każda mieszanka kaw zawiera oba ziarna, co pozwala na uzyskanie optymalnych walorów smakowych, koloru naparu oraz cremy - pianki na wierzchy każdej filiżanki.
ARABICA
Sama nazwa wskazuje, że kawa tego rodzaju, przywędrowała z rejonów Arabii, jednak nie do końca jest to prawdą.
Mówi siÄ™, że dziko rosnÄ…ce krzewy, wydajÄ…ce bardzo gorzkie i aromatyczne owoce, porastaÅ‚y całą WyżynÄ™ AbisyÅ„skÄ…. Tamtejsi mnisi klasztorów regionu Lalibelli, zbierali maÅ‚e, czerwone owoce, znajÄ…c ich dziaÅ‚anie pobudzajÄ…ce i orzeźwiajÄ…ce. Wraz z rozwojem handlu i migracjÄ… ludnoÅ›ci, kawa przywÄ™drowaÅ‚a do Arabii, gdzie znalazÅ‚a odpowiedniÄ… ziemiÄ™ do rozrostu. Jednak przez dÅ‚ugi okres czasu, nie byÅ‚a uważana za przydatnÄ… roÅ›linÄ™. RosÅ‚a sobie niezauważona do momentu odkrycie ich przez… kozy. WÅ‚aÅ›nie w ten sposób “odkryto” kawÄ™ i jej wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci – obserwujÄ…c nadmiernie pobudzone stado kózek. Do dziÅ› na caÅ‚ym Półwyspie Arabskim, kawa cieszy siÄ™ ogromna popularnoÅ›ciÄ…, zważywszy na to, ze jest jedyna używkÄ… dopuszczanÄ… przez Koran.
Początkowo moczono ziarna kawy w zimnej wodzie, jednak uzyskany napój niewiele miał wspólnego z dzisiaj znanym nam napitkiem. Dopiero lata później ziarna kawy zaczęto suszyć, wypalać, mielić i zalewać wrzątkiem, bądź gotować i w tej formie przyrządza się kawę do dziś.
Kawa arabika, jako roślina, jest bardzo wymagająca. Nie lubi zbyt dużych wahań temperatur i zbytniego nasłonecznienia. jest także dość wrażliwa na choroby. System zbiorów również nie należy do najłatwiejszych. Wymaga dużego nakładu pracy ludzkiej, czasu i doświadczenia. Kilkakrotnie obchodzi się plantacje, zbierając tylko dojrzałę owoce, oczywiście ręcznie.
Na świecie uprawianych jest ponad dwadzieścia odmian arabiki. Najlepsze z nich to: Arabica Excelso Kolumbia, Arabika Kostaryka Tarazzu lub dzika Arabika Etiopia Djimah.
ROBUSTA
Robustę, zwaną potocznie kawą koszykową, odkryto stosunkowo niedawno, bo na przełomie XVII i XIX wieku w północnych rejonach Ameryki Południowej. Jej owoce są dużo większe, niż jej szlachetniejszej siostry, jednak nie dają tak aromatycznego i smacznego naparu.
Krzew robusty jest dużo większy niż arabiki, bardziej odporny na brak wody, wahania temperatury oraz zbytnie nasłonecznienie, dlatego też zaczęto ją hodować na szeroką skalę, by zaspokoić ciągle rosnące zapotrzebowanie świata na kawę.
Gdy na początku XX wieku, groźna choroba Hemileia vastatrix, zaczęła niszczyć całe plantacje kawy na Cejlonie i w Afryce, uprawę arabiki przeniesiono w góry, gdzie rośnie do dziś. Na miejsce zniszczonych plantacji wprowadzono robustę, przypadkowo otrzymując kilka mieszanek obu rodzajów tzw. arabistę (arabica robusta), której owoce nadają się do produkcji kawy, choć są dużo pośledniejszego gatunku niż jej siostry.